Bạn đã từng bao giờ bị bệnh sốt xuất huyết hay chưa? Đây được xem là 1 trong những căn bệnh gây ra hàng nghìn cái chết mỗi năm tính tới hiện nay. Đây thật sự là 1 con số báo động dành cho tất cả mọi người, đặc biệt là người Việt. Nhằm giúp bạn bổ sung thêm kiến thức, chúng tôi sẽ trình bày chi tiết nhất những thông tin về căn bệnh sốt xuất huyết!

sot xuat huyet

Sốt xuất huyết là gì?

Sốt xuất huyết là bệnh truyền nhiễm cấp tính virus Dengue, lây truyền qua vết muỗi Aedes Aegypti (muỗi vằn) cắn. Nguyên nhân lây lan bệnh là do muỗi vằn truyền virus Dengue từ người bị bệnh sang người khỏe mạnh. Muỗi vằn thường hoạt động vào ban ngày.

Bệnh gây đau nhức cơ xương khớp trầm trọng. Nếu bệnh chỉ ở dạng nhẹ sẽ gây ra tình trạng sốt cao, phát ban, đau cơ và khớp. Nếu đã chuyển sang dạng nặng, sẽ gây ra tình trạng chảy máu, tụt huyết áp đột ngột và tử vong.

Triệu chứng bệnh sốt xuất huyết

trieu chung sot xuat huyetBệnh này được chia thành 3 loại: Sốt xuất huyết cổ điển (thể nhẹ), sốt xuất huyết có chảy máu và nặng nhất là sốt xuất huyết dengue (hội chứng sốc dengue).

1. Triệu chứng sốt xuất huyết cổ điển (thể nhẹ)

Đây là loại sốt xuất huyết mà những người lần đầu mắc bệnh hay gặp phải do chưa được miễn dịch với bệnh. Dạng này thường không làm phát sinh nhiều biến chứng, chỉ gây ra những triệu chứng cơ bản như:

  • Sốt cao lên đến 40-50 độ, kéo dài từ 4-7 ngày tính từ sau khi bị muỗi truyền bệnh
  • Đau phía sau mắt
  • Nhức đầu dữ dội
  • Buồn nôn, ói mửa
  • Đau cơ, đau khớp
  • Phát ban

Các ban sốt xuất huyết bắt đầu xuất hiện từ 3-4 ngày sau khi bắt đầu sốt, sau 1-2 ngày thì có thuyên giảm, nhưng sau đó vẫn có thể bị tái lại.

2. Triệu chứng của sốt xuất huyết có chảy máu

Khi mắc dạng bệnh này, cơ thể sẽ xuất hiện tất cả các triệu chứng của sốt xuất huyết thể nhẹ. Bên cạnh đó còn có các dấu hiệu như tổn thương mạch máu và mạch bạch huyết, chảy máu ở nướu, chảy máu dưới da, gây ra những vết bầm tím, chảy máu cam

Thế bệnh này khá nghiêm trọng và có thể dẫn đến tử vong nếu không phát hiện và chữa trị kịp thời.

3. Triệu chứng của sốt xuất huyết dengue

Sốt xuất huyết dengue hay còn gọi là hội chứng sốc dengue là dạng nặng nhất của bệnh sốt xuất huyết. Dạng này gây ra tất cả các triệu chứng của sốt xuất huyết nhẹ cũng như các dấu hiệu chảy máu, huyết tương thoát khỏi mạch máu, chảy máu ồ ạt trong và ngoài cơ thể, sốc (huyết áp thấp).

Loại thứ 3 này thường xảy ra ở lần nhiễm trùng sau, nghĩa là khi bạn đã có miễn dịch chủ động do trước đây đã từng mắc bệnh, hoặc miễn dịch thụ động do mẹ truyền sang đối với một loại kháng nguyên virus. Thông thường, sau 2-5 ngày, bệnh sẽ biểu hiện nặng đột ngột. Đây là dạng bệnh nặng, có thể dẫn đến tử vong, cần đặc biệt chú ý ở thanh thiếu niên và trẻ em.

Ngoài các triệu chứng trên, ở mỗi người còn có thể xuất hiện những dấu hiệu khác nhau. Nếu cảm thấy những biểu hiện đáng nghi ngờ của cơ thể, hãy đến gặp bác sĩ để được tư vấn kịp thời.

Nguyên nhân gây sốt xuất huyết

nguyen nhan sot xuat huyetĐây là một căn bệnh gây ra bởi virus Dengue. Virus này có nhân ARN, thuộc nhóm Flavivirus, có bốn típ huyết thanh là D1, D2, D3, D4. Có 4 loại virus gây ra sốt xuất huyết: DEN-1, DEN-2, DEN-3, DEN-4. Như chúng ta đều biết, bệnh này lây truyền qua đường muỗi cắn, tuy nhiên, không phải loại muỗi nào cũng mang virus gây bệnh. Loại muỗi làm lây truyền bệnh là muỗi Aedes aegypti (còn được gọi là muỗi vằn).

Quá trình lan truyền virus gây bệnh diễn ra như sau: Đầu tiên, muỗi cái hút máu bệnh nhân đang nhiễm virus Dengue. Virus này ủ bệnh trong con muỗi từ 8-11 ngày. Khi muỗi chích người khác, virus sẽ được truyền vào máu. Cứ như vậy, muỗi vằn truyền mầm bệnh từ cơ thể người bệnh sang người lành.

Nhiều người vẫn nghĩ đây là bệnh chỉ bị một lần duy nhất trong đời, vì nếu đã mắc phải và được chữa khỏi, cơ thể sẽ được miễn dịch và có khả năng chống lại bệnh trong lần xâm nhập sau. Trên thực tế bạn chỉ kháng lại được loại virus đã gây bệnh lần trước cho bạn mà thôi. Trong khi có đến 4 loại virus khác nhau gây sốt xuất huyết, nên vẫn có khả năng mắc lại nhiều lần sau. Vì vậy, đừng bao giờ chủ quan mà coi thường các dấu hiệu đáng ngờ của bệnh,

Nhận biết muỗi truyền sốt xuất huyết

Muỗi Aedes - muỗi vằn - có thể mang và truyền bệnh trong suốt vòng đời của chúng, kéo dài khoảng 5-6 tháng. Chúng thường hoạt động vào ban ngày, xuất hiện nhiều nhất vào sáng sớm và chiều tối. Muỗi vằn có mình đen, thân nhỏ, trên mình và chân có những vằn trắng có thể nhìn thấy bằng mắt thường. Cũng vì đặc điểm nhận dạng này mà chúng được gọi là muỗi vằn.

Nơi sinh sống của muỗi vằn là những nơi um tùm, rậm rạp như các lùm cây. Chúng đẻ trứng ở các ao hồ hoặc những nơi có nước động như chậu, xô, chum, bể… Muỗi vằn sinh sản quanh năm nhưng bùng phát nhất là sau mùa mưa, khi nhiều vũng nước và không khí ẩm thấp còn sót lại. Chúng còn có thể trú ngụ ngay trong nhà bạn, ở những góc tối, chăn màn, dây phơi...

Điều trị sốt xuất huyết

Khi có bất cứ những biểu hiện đáng lo ngại nào, để chắc chắn, bạn nên nhanh chóng đến bệnh viện để được các bác sĩ kiểm tra và chẩn đoán. Thông thường, các bác sĩ sẽ tiến hành một số xét nghiệm như sau:

  • Điện giải đồ
  • Chức năng đông máu
  • Khí máu
  • X-quang phổi nhằm phát hiện biến chứng tràn dịch phổi
  • Men gan

Hiện chưa có phương pháp hay thuốc điều trị đặc hiệu cho bệnh sốt xuất huyết. Thông thường, bệnh sẽ tự khỏi trong hai tuần. Nhiệm vụ của các bác sĩ là điều trị để ngăn ngừa những biến chứng nặng và nguy hiểm. Trong thời gian điều trị, bạn nên nghỉ ngơi tại giường và bổ sung nhiều nước cho cơ thể. Nếu được sự đồng ý của bác sĩ, bệnh nhân có thể sử dụng một số thuốc hạ sốt như paracetamol (Tylenol®, Panadol®). Tránh sử dụng các thuốc giảm đau làm tăng biến chứng chảy máu như naproxen sodium, ibuprofen và aspirin.

Trong tình huống nghiêm trọng như bị sốc hay chảy máu thì cần đến bệnh viện cấp cứu trọng thời gian ngắn nhất.

Phòng ngừa sốt xuất huyết

Phòng bệnh bao giờ cũng hơn chữa bệnh. Tuy nhiên, hiện nay chưa có vacxin phòng bệnh. Vì vậy, cách phòng bệnh tốt nhất mà chúng ta có thể làm là tránh không bị muỗi đốt. Biện pháp khả quan nhất là tiêu diệt và ngăn không cho muỗi sinh sản, trú ngụ. Chú ý thực hiện các công việc sau đây:

  • Không để nước đọng, nước tù không cần thiết
  • Thường xuyên làm sạch và đổ bỏ nước trọng các dụng cụ như thau, xô, chậu, thường xuyên thay nước bình bông, lật úp các dụng cụ chứa nước
  • Nếu cần phải tích trữ nước, hãy đậy kín để muỗi không có cơ hội trú ngụ và đẻ trứng
  • Thả cá vào các bể nước, giếng nước để diệt bọ gậy lăng quăng
  • Cho muối hoặc dầu vào chén nước kê chân tủ đựng chén bát
  • Giữ gìn nhà cửa sạch sẽ, khô thoáng, sáng sủa
  • Thực hiện theo yêu cầu của chính quyền và các cơ quan y tế khi có những đợt phun thuốc, chống dịch

Ngoài ra, bản thân mỗi người nên tự hạn chế nguy cơ bị muỗi đốt bằng cách:

  • Giăng mùng/màn khi ngủ, kể cả ban ngày
  • Đuổi muỗi bằng bình xịt muỗi, nhang muỗi, vợt muỗi
  • Mặc quần dài, áo tay dài vào mùa mưa hoặc bôi kem đuổi muỗi
  • Khi trong gia đình có người nhiễm sốt xuất huyết thì phải cách ly trong màn để tránh lây truyền bệnh cho những người xung quanh

Sốt xuất huyết sẽ không gây nguy hiểm và nhiều biến chứng nặng nề nếu được phát hiện và chữa trị kịp thời. Hãy trang bị những hiểu biết đúng đắn về căn bệnh này để bảo vệ sức khỏe cho bản thân và gia đình, đặc biệt là giai đoạn trọng và sau mùa mưa.