Đau đầu từng cơn

Cluster headache là thuật ngữ chuyên môn nói về căn bệnh đau đầu từng cơn hay theo chu kỳ, từng đợt, có lúc dừng hẳn nhưng sau đó lại đau trở lại, thậm chí có người dừng tới vài tháng. Đây là căn bệnh tuy ít gặp nhưng lại xuất hiện nhiều ở nhóm tuổi từ 20-40. Đặc thù của bệnh là gây đau nghiêm trọng, tạo ra nỗi cơ cực cho con người nhưng ít gây ảnh hưởng đến tính mạng.

Triệu chứng

Bệnh đau đầu từng cơn thường xuất hiện rất nhanh mà không để lại dấu vết, thường xuất hiện ở một bên và ít khi chuyển sang bên còn lại. dấu hiệu thường gặp như:

Bồn chồn: Những người mắc bệnh đau đầu từng cơn thường có trạng thái bồn chồn, thường dùng tay xoa bóp trán nhằm giảm đau. Khác với chứng đau rức nửa đầu, những người đau đầu từng cơn thường không thích nằm nghỉ vì nó làm tăng cơn đau, họ muốn được ở một mình, không muốn người khác làm phiền, thậm chí có người còn tìm đến một số phương pháp luyện tập để giảm đau.

Bệnh đau đầu từng cơn thường xuất hiện vào ban đêm làm cho người ta dễ thức giấc, nhưng nếu ai dễ ngủ có thể qua mau, tuy nhiên cũng có trường hợp nặng gây mất ngủ và là thủ phạm làm tăng bệnh trầm cảm.

Ứa nước mắt và nhức mũi: Bệnh đau đầu từng cơn thường kích hoạt hệ thống thần kinh tự miễn tạo ra những hành động vô ý thức. ví dụ như làm tăng huyết áp, nhịp tim, ra mồ hôi và thân nhiệt tăng cao, nước mắt tự ứa trào, gây đỏ mắt, nhất là bên đầu bị đau. Ngoài ra còn có các triệu chứng như mũi đỏ, mặt đỏ, ra mồ hôi, da tái nhợt, mắt xưng nhất là bên đầu bị đau, làm giảm kích thước đồng tử và mí mắt xụp xuống.

Đặc thù của bệnh: Thông thường cứ 2-12 tuần lại xuất hiện một lần, nếu ở thể mạn tính cơn đau này có thể kéo dài tới trên 1 năm. Ngày bắt đầu chu kỳ cơn đau thường không đồng nhất. Ví dụ có người xảy ra theo mùa như vào mùa Xuân hay mùa Thu nhưng thường rơi vào những ngày dài nhất hoặc ngắn nhất trong năm, đây là những thời khắc dễ phát bệnh.

Trong giai đoạn mắc bệnh, cơn đau có thể diễn ra hàng ngày vào nhiều lần, ít thì kéo dài 15 phút mà dài thì tới 3 giờ, xuất hiện định kỳ vào những thời điểm nhất định trong ngày, thường bắt đầu từ lúc giấc ngủ REM (giấc ngủ chợp mắt nhanh) kèm theo những giấc mơ.

Nguyên nhân

Đau đầu từng cơn là căn bệnh do nhiều nguyên nhân gây, được Hiệp hội đau đầu Quốc tế (IHS) phân loại thành hai dạng:

  • Một là diễn ra theo từng hồi, xảy ra hàng ngày kéo dài 1 tuần đến một năm, tiếp theo là giai đoạn không đau kéo dài 1 tháng trước khi một đợt mới.
  • Hai là thể mạn tính, xảy ra hàng ngày với thời gian trên 1 năm mà không có tái phát hoặc không có giai đoạn ngỉ dưới 1 tháng.

Về nguyên nhân gồm có:

  • Tác nhân kích thích đau đầu: Không giống bệnh đau đầu một bên, đau đầu từng cơn không liên quan đến thức ăn, thay đổi hormone hoặc do stress mà chủ yếu là do dùng rượu và thuốc lá. Vào thời điểm phát bệnh nếu uống rượu, hút thuốc lá sẽ làm cho bệnh phát triển nhanh. Ngoài rượu và thuốc lá còn do nguyên nhân khác là bệnh tim mạch, do làm ca, nhất là những người mới vào nghề, do mắc bệnh ngạt thở khi ngủ.
  • Do độ nhạy cảm thần kinh: nhất là hệ thống thần kinh tự miễn có nguồn gốc từ gốc não.
  • Do khu vực dưới đồi não làm sai chức năng: đây là một trong số những hoạt động của đồng hồ sinh học trong cơ thể, do những thay đổi của thời tiết tác động, đồng hồ này đặt tại khu dưới đồi não, tức là ở sâu trong tâm của não, đảm nhận nhiều chức năng quan trọng, trong đó có chức năng thức-ngủ cũng như nhịp sinh học bên trong cơ thể.

Khi nào cần đi khám?

Khi có tác dấu hiệu sau cần đi khám:

  • Đau đầu nghiêm trọng giống như có ai dùng vật nặng đánh vào đầu
  • Đau đầu kèm sốt, đau cổ, lẫn lộn thần kinh, run rẩy, mắt mờ, nói năng khó khăn…, đây là dấu hiệu của nhiều bệnh nan y, kể cả đột quỵ, viêm màng não hay ung thư não.
  • Đau đầu sau khi chấn thương sọ não kể cả bị ngã hoặc có vật rơi vào đầu.
  • Đau mạn tính tiến triển, gây ho mệt mỏi đi lại khó khăn
  • Xuất hiện những cơn đau đầu lạ sau tuổi 50

Cách chuẩn đoán

Dùng kỹ thuật kiểm tra thần kinh để phát hiện nguyên nhân, kiểm tra đồng tử mắt, nếu nhỏ đi là mắc bệnh, sử dụng kỹ thuật thử test ghi hình để phát hiện những nguyên nhân gây đau như có khối u bất thường trong não, có thể dùng kỹ thuật CT (quét lớp vi tính) hay kỹ thuật MRI (chụp cộng hưởng từ) để kiểm tra toàn bộ não.

Điều trị như thế nào?

Điều trị bệnh đau đầu mạn tính bằng cách thở oxy 100% qua mặt nạ với mức 6-8 lit oxy/phút, hai là tiêm sumatriptan (tên thương phẩm là imitex), đây là thuốc chữa nhứt đau nửa đầu nhưng cũng có tác dụng cho bệnh đau đầu từng cơn, dùng thuốc uống Zolmitriptan (Zomig), thuốc Dihydroergotamine dạng tiêm hoặc hít để giảm đau, dùng Octretide, loại thuốc tiêm rất phù hợp cho người mắc bệnh đau đầu từng cơn nhưng bị bệnh cao huyết áp và bệnh tim.

Phòng ngừa

Đến nay khoa học vẫn chưa biết cụ thể được nguyên nhân gây bệnh nên việc phòng ngừa giúp con người giảm được nguy cơ mắc bệnh và làm tăng hiệu quả điều trị của thuốc.

Để tránh nguy mắc bệnh mọi người nên duy trì chế độ ngủ điều độ, tránh ngủ ngày quá nhiều nhất là những giấc ngủ ngắn vào buổi chiều, hạn chế rượu bia, nếu bỏ được càng tốt, tránh phơi ra môi trường có nhiều chất gây bệnh như xăng dầu, sơn vv… không nên leo lên những nơi có độ cao trên 150 mét so với mặt biển vì đây là nơi thiếu oxy đẽ gây bệnh.

Không nên hút thuốc vì nicotin là tác nhân gây bệnh rất cao, nhất là khi đổi mùa và tránh xa những nơi có ánh nắng gay gắt vì nó là thủ phạm làm cho người ta dễ phát bệnh.

Có thể bạn muốn xem:  Bệnh đau đầu hàng ngày mãn tính