Tại sao lại mắc bệnh sán lá gan lớn?

Hỏi: Tôi rất thích ăn ốc luộc, các loại rau thơm, rau sống và rau cần. Được biết các loại thức ăn trên lại là nguyên nhân truyền bệnh sán lá gan. Và qua tìm hiểu thì bệnh sán lá gan lớn cũng khá nguy hiểm. Vậy tại sao bị bệnh? Lê Việt Hưng (Thái Bình)

Trả lời:

Về bản chất có thể gọi đây là loại bệnh của các loài động vật ăn cỏ (còn gọi là động vật nhai lại) như trâu, bò, dê, cừu, hươu... (gọi là vật chủ chính). Trứng sán có trong đường mật của vật chủ chính. Sau đó, trứng được đào thải ra ngoài theo phân dưới dạng trứng chưa trưởng thành. Ở bên ngoài, trứng chưa trưởng thành cần phải có môi trường nước để tiếp tục phát triển và hoàn thiện chu kỳ. Trong môi trường nước, trứng sán tiếp tục phát triển thành phôi, sau đó tự giải phóng ra ngoài dưới dạng ấu trùng lông (trong điều kiện thời tiết mùa hè thích hợp thời gian này mất khoảng 2 tuần). Trùng lông di chuyển trong nước, tìm đến và xâm nhập vào vật chủ trung gian thích hợp là các loài ốc. Ở trong ốc, ấu trùng lông phát triển qua các giai đoạn thành bào ấu trùng và ấu trùng. Để tiếp tục chu kỳ, các ấu trùng của sán lá gan lớn rời khỏi ốc bám vào bề mặt của các cây thủy sinh như các loại rau, cỏ... Ấu trùng có ở bề mặt của các cây thủy sinh là giai đoạn có khả năng gây bệnh của sán lá gan lớn. Người không may ăn phải các loại rau, củ thủy sinh mà có chứa ấu trùng không nấu chín thì sẽ mắc bệnh sán lá gan lớn. Sau khi xâm nhập qua đường miệng, ấu trùng tới ruột non và thoát vỏ. Từ đây, ấu trùng xâm nhập vào các khoang của cơ thể bằng cách xuyên qua thành ruột và xâm nhập vào đường mật bằng cách xuyên qua nhu mô gan. Đôi khi ấu trùng tới gan bằng đường máu hoặc đường bạch huyết ở thành ruột. Ngoài gan và đường mật, ấu trùng sán lá gan lớn còn có thể xâm nhập vào phổi, tử cung hoặc một số tổ chức liên kết. Để phòng ngừa bệnh này cần nấu chín các loại rau, thịt, tuyệt đối không ăn gỏi cá, nem chạo...

BS. Nguyễn Thọ